اسپارتاکوس در منابع رومی به عنوان یک تراقیا که در واحدهای کمکی خدمت کرده بود، قبل از زندانی شدن و آموزش به عنوان گلادیاتور در کاپوا در کامپانیا ظاهر می‌شود. در سال ۷۳ قبل از میلاد، او با حدود هفتاد همراه از لودوس لنتولوس باتیاتوس فرار کرد و سلاح‌ها و پناهگاهی در کوه وزوویوس به دست آورد، جایی که نیروهای رومی مهارت‌های تاکتیکی او را دست کم گرفتند. بردگان اضافی، چوپان‌ها و فقیران روستایی به شورش پیوستند و رده‌های آن به ده‌ها هزار نفر مجهز به سلاح‌های به دست آمده و تحت رهبری فرماندهان مشترکی از جمله کریکسوس و گانیکوس گسترش یافت.

به مدت دو سال، ارتش‌های اسپارتاکوس، لژیون‌های کنسولی که به سمت آنها فرستاده شده بودند را شکست دادند و از آلپ تا سیسیل به ایتالیا حمله کردند در حالی که مباحثی بین رهبران بر سر اینکه آیا به رم حمله کنند یا به سمت شمال فرار کنند، تقسیم شده بود. نویسندگان باستان در مورد انگیزه‌ها اختلاف نظر دارند—پلوترخس بر تمایل به بازگشت اسپارتاکوس به خانه تأکید می‌کند؛ آپیان بر غارت و انتقام تأکید دارد—اما همه بر شوک به یک جامعه برده‌دار که به بندگی انسانی برای کشاورزی و معدن وابسته بود، اذعان دارند. سرانجام رم، مارکوس لیشینیوس کراسوس را با هشت لژیون منصوب کرد و به او دستور داد که واحدهایی را که شکست خوردند، نابود کند و کراسوس استحکامات را ساخت تا اسپارتاکوس را در بروتیوم محاصره کند. یک معامله ناموفق با دزدان دریایی کیلیکیایی و تقسیم در میان جناح‌های شورشی، قیام را قبل از پیروزی کراسوس تضعیف کرد. شش هزار بازمانده در امتداد جاده آپیایی به صلیب کشیده شدند تا به عنوان هشدار عمل کنند.

انقلاب‌گران مدرن از کارل مارکس تا طرفداران توسان لوورچور اسپارتاکوس را به عنوان نماد مبارزه طبقاتی ادعا کردند، در حالی که فیلم‌های دوران جنگ سرد با بازی کرک داگلاس نسخه‌ای اخلاقی از شورش را محبوب کردند. مورخان هشدار می‌دهند که شواهد باستانی کم و تحت تأثیر سیاست هستند؛ هویت تراقیا و وضعیت گلادیاتوری اسپارتاکوس روایت‌های ساده‌تری از وحدت پرولتاریایی را پیچیده می‌کند. باستان‌شناسی باراک‌های گلادیاتورها و سایت‌های کار بردگان شرایطی را که به شورش دامن زد، روشن می‌کند، حتی اگر جزئیات بیوگرافی خاص هنوز نامشخص باشد. اسپارتاکوس به عنوان الگوی مقاومت در برابر سیستم‌های غیرانسانی باقی مانده است و هرگاه کارگران تحت ستم با قدرت امپریالیستی مواجه شوند، به او استناد می‌شود و به عنوان نمونه‌ای نادر از زمانی که برتری نظامی روم در ایتالیا خود دچار مشکل شد، مورد مطالعه قرار می‌گیرد.

1. c. 111 BC

   متولد در تراقیا

   طبق گزارش‌های رومی در منطقه تراقیا شمال یونان به دنیا آمد.

2. 73 BC

   فرار از کاپوا

   گلادیاتورها را از مدرسه آموزشی فراری داد و کوه وزوویوس را تصرف کرد.

3. 72 BC

   اوج شورش

   فرماندهی ده‌ها هزار نفر را بر عهده داشت و چندین ارتش کنسولی رومی را شکست داد.

4. 71 BC

   نبرد نهایی

   در برابر لژیون‌های کراسوس در ایتالیا جنوبی قرار گرفت و در نبرد شکست خورد.

5. 71 BC

   صلیب‌کشی‌های جاده آپیایی

   رم هزاران شورشی اسیر را در امتداد جاده به صلیب کشید.